Logo Dourfestival

De binnenkomer was alvast opmerkelijk: de vertrouwde cover van het instrumentale ‘Midnight Cowboy’, met Patton op melodica bedwong minutenlang de stilte voor de storm, die uitbarste met de eerste maten van ‘From Out Of Nowhere’. Waarna we voor de eerste keer het euvel ervaarden dat de komende dagen nog meermaals een optreden zou fnuiken: de beroerde geluidsmix die alle dynamiek wegvaagde voorbij de eerste meters vanaf het podium. Zo verwerden mokerhits als ‘Caffeine’, ‘Surprise! You’re Dead’ of ‘The Gentle Art of Making Enemies’ tot ongevaarlijke achtergronddeuntjes- we stonden letterlijk en figuurlijk op een afstandje te kijken, onbewogen zoals het gros van de toeschouwers. De meeste respons kwam natuurlijk op de even onvermijdelijke als overbodige succesnummers: ‘Epic’, ‘Easy’ of ‘Midlife Crisis’- zo gaat dat bij een reünie. Patton liet het niet aan z’n hart komen, en bleef z’n intense, sardonische, vuilgebekte zelf- misschien wel de beste frontman van z’n tijd. En tegen de tijd dat als bis de perverse fellatio-hymne ‘Be Aggressive’ als meezinger werd verheven, waren we ook weer even mee. Maar alle nostalgie ten spijt: nu is het welletjes geweest heren. Een volgende keer geen tour zonder nieuwe plaat, en anders mag dit beest weer permanent op stal. Nog een opsteker voor de organisatie: Mr. Bungle, dàt is ook al lang geleden. Iemand die daarover met Patton eens een praatje wil slaan?

Wij hebben veel respect voor Apparat, en vertonen zelfs voorzichtige liefde voor Modeselektor, maar de fusie tussen deze Berliners, onder de naam Moderat, kon ons bekoren noch beklijven. We hoorden het soort onderkoelde synthpop met minimaltoets die Apparat al eerder met meer succes produceerde met Ellen Alien. Destijds was het een schot in de roos, vijf jaar later is het al hopeloos uit de tijd- wat eveneens van de bijhorende vj-show mag gezegd worden. Geef ons dan maar hun stadsgenoot Jesse Rose. Nog niet zo lang geleden was hij verantwoordeljk voor het monster genaamd fidget house, maar zoals gewoonlijk deed hij dat eerst en best, om de sound daarna achter zich te laten, zodat een leger volgelingen ze vakkundig kunnen doodmelken. Zelf heeft Jesse altijd begrepen dat house of techno niets voorstel zonder een dosis soul, en vanavond kregen we dan ook een heerlijk funky set, die volop lonkte naar de klassiekers maar dankzij z’n uitstekende en vooruitstrevende dj-techniek helemaal eigentijds klonk. Er was nét wat te weinig volk om het dak van de tent te blazen, maar we zijn niet gaan zoeken waar er op dat moment het populairdere feestje aan de gang was. Binnen een jaar is dit weer het geluid waar iedereen voor gaat.

Het was te verwachten dat Captain Ahab op het podium zou gaan voor de in breakcore-kringen gangbare combinatie van karaoke over een volautomatische laptop-set en exuberant vertoon met een homo-erotische knipoog. En dat pakt nog altijd bij een publiek, maar zelf zouden we stilaan graag zien dat de technologische mogelijkheden van deze tijd ook worden opgepikt binnen deze scene. Er zijn volop controllers en manipuleerbare software voorhanden om in elk geval de indruk te geven dat er meer gebeurt dan het starten en stoppen van een nieuwe track.
Onze afsluiter voor deze avond gaf alvast het goeie voorbeeld: Borgore, een Israëlische dubstep producer (al noemt hij het zelf ‘gorestep’) met een hoorbare achtergrond in de rock en metal. Afwisselend stevig beukend en verrassend subtiel, maar een meester in het bespelen van z’n volk- én zichtbaar in de weer met allerlei electronica, wat z’n set net die streep opwindender maakte. Het werd onze eerste verrassing voor deze Dour, en in de klarende morgen trokken we tevreden tentwaarts.

CODA: Om daar te ontnuchteren bij de vaststelling dat iemand bij Red Bull het onnoemelijk randdebiele idee heeft gehad om op de camping een soundsystem neer te poten die ons, en eigenlijk iederéén behalve een veertigtal zombies op pillen, uit de slaap zal houden tot de aanvang van dag 2, vrijdagmiddag. Dour, ça devient coup sur coup plus Dour!

Logo Dourfestival

Maar terzake kunnen wij bij Gonzo (circus) u slechts op één vlak met wat goede raad bijstaan: de muziek. En die taak vervullen we hier naar behoren: niet alleen zal u op deze blog vanop de wei onmiddellijk oogverslag krijgen van de meest gesmaakte acts, we schuiven u nu alvast een voorkeurslijstje voor de neus. Alvast een eerste stap naar een geslaagd Dour Festival 2010!

Donderdag

U hoort ons niet beloven dat u van TODD zult genieten, maar wie zich vroeg op het festival al eens lam wil laten slaan met een klets destructo-rock waar zelfs doorwinterde sludgemetalers van slikken, is bij deze Londenaars aan het juiste adres. Op hun laatste plaat was er doorheen de immer verzengende muur van fuzz en ruis zowaar een verrassend bluesy ondertoon te ontwaren, maar live ligt de nadruk zonder twijfel nog steeds op chaos en volume in de overtreffende trap. Handig: nadien zal de potige progmetal van Baroness u als zalvende pop in de oren klinken. Het afgelopen jaar hebben ze zich geprofileerd als één van de beste live-acts in het genre, het zou al moeten lukken dat ze op Dour die reputatie zullen ontkrachten.

Faith No More - Foto: Maarten Timmermans

U zal er niet omheen kunnen, dus ga er gewoon in mee: Faith No More is headliner de eerste dag, en voor wie zijn scepsis laat varen zoals wij dat vorig jaar deden op Pukkelpop, wordt het zowaar een reünietreffen van het fijnste soort: een vakkundige jukebox die niet alleen de hits aaneen rijgt, maar ook tijd maakt om te grasduinen in de rest van het indrukwekkende oeuvre. De andere grote naam op de affiche vandaag luidt Woven Hand, en u weet onderhand ook al wat dat betekent: David Eugene Edwards (Sixteen Horsepower) op zijn spiritueelst.

Donderdagavond op Dour is traditioneel open doek voor de drum’n’bass, en daar zien we dit jaar weinig verandering in. En het genre blijft standvastig, dus voor wie het zijn ding vindt: The Magic Tent is uw stek. Buiten vast meubilair Murdock en oudgediende DJ Marky duikt hier in de late uurtjes ook nog Netsky op- misschien het moment om eens te gaan polsen waar de verse hype rond dit jong Belgisch talent vandaan komt.

De nacht behoort verder vooral toe aan weinig tot de verbeelding sprekende electro- en fidgethouse. U kan dan misschien toch uw kans wagen bij de fidget-meister Jesse Rose, die in enkele opwindende live- en mixsets al heeft bewezen dat hij het genre weet op te waarderen met een stevige injectie soul en hiphop.

Doorheen de nacht vallen er her en der nog enkele verrassingen te ontdekken. Zoals Drumcorps, een spannend huwelijk tussen breakbeats en hardcore, grind en deathmetal. Voor zijn liveset wordt hij hier bijgestaan door de zanger van wijlen Animosity – een fijne moshpit zou wel eens het gevolg kunnen zijn. Nog zo’n samenwerking om naar uit te kijken: de Antwerpse trots Sickboy deelt het podium met Captain Ahab, die met ‘The End Of Irony’ zowat de opmerkelijkste en meest eclectische samplism plaat van de laatste jaren afleverden. Live zal ongetwijfeld eerder voor een opzwepende beat worden gekozen, maar toch: we zijn een beetje benieuwd.

Vrijdag

Hopelijk heeft u het lijf een beetje gespaard tijdens de eerste nacht, want relatief vroeg (tja, half drie…) bent u het aan uzelf verplicht om even Daedelus te gaan proeven. Hij gebruikt de vrij spectaculaire controller Monome om zijn beats op te knippen en een aanstekelijke liveset bij elkaar te samplen en loopen- al gaat dat bij daglicht misschien wat minder vuurwerk opleveren.

Chrome Hoof - Foto: Maarten Timmermans

Niet veel later kan u nog een gokje wagen: Serena Maneesh wordt misschien wat te bombastisch naar uw smaak, maar hun overdadige versie van shoegaze met lichte toetsen van industrial en electro is in elk geval eigenzinnig genoeg om te intrigeren. Andere gitaarbands die vandaag mogelijk de moeite zijn, maar iets te uitgesproken ‘indie’ naar onze smaak: Futureheads en Los Campesinos. We zien ons eerder belanden bij Dan Le Sac vs. Scroobius Pip, oftewel de gedoodverfde opvolger van The Streets. Zelfde slimme parlandoteksten met-de-vinger-in-de-neus, en een even eclectische soundtrack van moderne blieps en beats. Chrome Hoof liet met hun tweede plaat zopas weten dat ze werkelijk geen spat veranderd zijn. Dat is de reden waarom we ze geen twee keer hebben gespeeld, maar tevens ook de reden waarom we vast weer op de eerste rij staan op Dour- het blijft een live-ervaring die je bij de lurven grijpt. Wat later op de avond had gemogen, maar we zijn niet kieskeurig.

House en techno zitten tot nader order nog steeds wat in het verdomhoekje bij de meeste festivals, maar vandaag zijn er toch een paar namen aan te vinken. Paul Kalkbrenner is retepopulair, maar met recht en rede. Jimmy Edgar is eigenzinnig genoeg om te kunnen verrassen met zijn liveset, en Carl Craig is gewoon een gevestigde waarde die de laatste tijd in zijn productie wat te hard op hetzelfde truukje teert, maar evengoed garant staat voor een degelijke dj-set.

Deel twee van ‘Back To The Nineties, Dour Style’: Atari Teenage Riot komt aantonen waarom ze, tien jaar en een overdaad aan electro punkbands later, toch nog relevant kunnen zijn (we zijn benieuwd). Even later is het de beurt aan de visuele wonderboy van de fin-de-millennium, Chris Cunningham. Wat hij precies komt doen is nog onduidelijk, maar er wordt ons langs alle kanten verzekerd dat het visueel verbluffend en muzikaal overdonderend zal zijn. Wie zijn wij om te twijfelen? In het slechtste geval zoeken we laat op de avond nog ons heil bij de duivelse breakcore van Otto Von Schirach of Bong-Ra.

Zaterdag

Een hoogdag op meerdere fronten, en u heeft, zoals ze daarachter zeggen, ‘l’embarras du choix’. Op het hiphop-podium wordt de ene klassebak na de andere afgevuurd. Staat u voor het podium bij De La Soul? Dan is eerder op de dag Crown City Rockers ook uw ding: oldschool hiphop alsof de nineties nooit zijn weggeweest. Wie er in die tijd bij was, kijkt vast uit naar het aantreden van een ware legende: Pete Rock & CL Smooth- tesamen verantwoordelijk voor enkele klassieke platen en naar verluidt nog steeds een superieure live act. Nog meer van dat lekkers, maar dan met een liveband erachter: Breakestra, met aan de microfoon Chali 2na die we nog kennen van Jurassic 5ive. In de late uurtjes breekt er in de tent vast nog een memorabel feestje uit, wanneer onze nationale smaakmaker Lefto de degens kruist met de gerenommeerde dj Simbad. Wie zijn funk tenslotte puur en onversneden verkiest, kan overdag genieten van Mayer Hawthorne -de witte versie van California Soul- en Lee Fields, een energieke James Brown adept.

Black Mountain - Foto: Maarten Timmermans

Tussendoor gaat u ogen en oren te kort komen. De zwaarlijvige punkrock van Fucked Up is beslist een kijkje waard, en dat geldt al helemaal voor de grooverockers van Black Mountain, die hun eerste teleurstellend concert op Belgische bodem nog moeten geven, en die ongetwijfeld een voorsmaakje van hun nieuwe album zullen meebrengen. Spoon is dan weer sinds jaar en dag een ‘critic’s darling’ die garant staat voor consistent degelijke rocksongs. Tropische sferen snuift u op bij de Braziliaanse legende Os Mutantes, vers terug bijeen en onlangs nog in de studio met hun grootste fan Beck. En misschien bent u wel meer te vinden voor de afrorock van The Very Best dan wijzelf? Voor een weldadig rustpunt verwijzen we u in ieder geval door naar The Middle East, fijne folkies die de fans van Bon Iver en Isbells wel zullen pruimen.

Ook de hedendaagse dancescene is in al haar glorie tegenwoordig, gaande van Little Dragon (electropop met de goedkeuring van Damon Albarn), Uffie (over het paard getilde clit-electro), Breakbot (soulvolle electrofunk), tot de voorhoede van de dubstep, Benga & Skream. Zal dat volstaan voor een zaterdagavond?

Zondag

U zou het mogen weten van onze review tijdens het laatste Roadburn festival: wij zijn zeer te spreken over de Noren van Shining, en wat blijkt? We zijn in goed gezelschap: de band kreeg onlangs een serieuze financiële duw in de rug vanwege niemand minder dan A-Ha! Bij nader inzien: laat dat u niet tegenhouden, dit is één van de verplichte nummers op deze editie van Dour.

Als u aan gisteren geen hiphop-kater heeft overgehouden, kan er vandaag nog wel eentje bij: Brother Ali is in vele opzichten een geval apart. Een albino uit Minneapolis, met hoogst persoonlijke en confronterende teksten die hem al een paar keer een boycot vanwege sponsor of platenlabel hebben opgeleverd: u komt ze niet elke dag tegen. Lijkt een sympathieke jongen, dus verdient uw aandacht. Voor innovatieve raps van een meer vertrouwde naam: zoek niet verder dan Antipop Consortium. Sinds hun laatste plaat lijken ze helemaal hun draai te hebben gevonden, wat zich ook vertaald in fel bejubelde liveshows.

Reggae op zondag: het is vaste prik op Dour. Zelf zijn we er al snel op uitgekeken, waarmee we de degelijkheid van acts als Capleton of Lee Perry niet willen betwisten. Die laatste brengt zelfs de legendarische Max Romeo en Congos mee, dus misschien wordt dat toch wel wat. Ook het fenomeen wereldmuziek bekijken we altijd met een kritisch gefronste wenkbrauw, maar Tinariwen doorstaat moeiteloos onze scepsis. Dit is het échte spul: een stel touaregs die recht vanuit de woestijn het podium opwandelen met hun door elektrische gitaren getransformeerde volksmuziek. Er bestaat een kans dat een paar leden niet komen opdagen, wanneer de roep van het nomadenleven sterker blijkt, maar een stevig feest blijft steeds de garantie.

Kijk goed uit tijdens het optreden van Monotonix! Het zijn niet het doorsnee stel Israëlieten: een losgeslagen trio dat hun doorslagje van primaire garagerock slechts gebruikt als een excuus om live als een gek tekeer te gaan, en tot het uiterste gaat om hun publiek even ver te krijgen. Verwacht u aan crowdsurfende drums, door de tent slingerende bandleden en fonteinen van bier, snot en andere substanties die niet in uw haar thuishoren. Lees over hun doortocht op SXSW, en u weet wat u te doen staat. Mocht u wel zin hebben in garagerock, maar niet in zo een circus, dan kan u later op de avond nog altijd terecht bij de peetvaders van het genre: The Sonics, ondertussen een stel grijsaards maar naar verluidt nog altijd een eerbiedwaardige liveband.

Lieven-Satanic Samba-Verstraete - Foto: Maarten Timmermans

Na drie dagen in dit pandemonium zal u al eens baat hebben aan wat rustgevender klanken. Onwaarschijnlijke soelaas in dat geval: Steve Von Till, die u op andere momenten los van de terril zou blazen bij Neurosis, maar dit keer enkel een akoestische gitaar meeneemt, en zich zal outen als de donkere en wat jongere broer van Johnny Cash. Een al even stoffige vibe kan u meepikken bij het optreden van Giant Sand, dat volgens alle verwachtingen compleet buiten alle verwachtingen zal verlopen. Het wordt ofwel magisch, ofwel knudde, ofwel iets dat laveert tussen de twee.

Wat er ook van zij: tegen middernacht heeft u terug een opkikker nodig. Dus laat u nog even volledig opfokken door de grimey rappers van Foreign Beggars, de stotterbeats van Glitch Mob, of door onze eigenste Vermin Twins. En dan welgemutst de nacht in met Lieven -Satanic Samba- Verstraete. Gefeliciteerd! Uw Dour Marathon 2010 is er één voor de annalen.

Luciano Berio

‘Laborintus II’ van Luciano Berio is geen stuk muziek dat je zomaar rauw op je dak moet laten vallen. Als je het onvoorbereid hoort is de kans groot dat je er als luisteraar geen kant me op kunt – tenzij je Mike Patton, de zanger van Faith No More, Mr. Bungle en tal van andere rockprojecten, bij voorbaat al zo bewondert dat het je niets mee uitmaakt wat voor gorgels, knorren of teksten hij voortbrengt. Maar de kans dat je ‘Laborintus II’ onvoorbereid te horen krijgt is klein. Er is zegge en schrijven één uitvoering van het stuk regulier op cd in de handel – die van het Musique Vivante Ensemble, reeds decennia oud – en het wordt nog zelden of nooit door een orkest op het repertoire genomen.

‘Laborintus II’ is een typisch jaren zestig stuk van een typische componist van de tweede helft van de twintigste eeuw. En die componist, Luciano Berio, is ook nog eens een Italiaan, met alle frivoliteiten van dien.

Luciano Berio werd halverwege de jaren vijftig als aanstormende twintiger en componist midden in de toen nieuwe, seriële traditie geparachuteerd. En voor hij het wist maakte hij tevens deel uit van de Italiaanse elektronische avantgarde-pioniers. Daarbij – het wordt in alle Berio-bio’s keer op keer herhaald – was hij een typische Italiaan, die als kind reeds in de operatraditie was ondergedompeld zoals Obelix in de toverdrank.

Het wordt vaak gezien als verklaring voor de nadruk op de vele stemmen en het theatrale van de muziek van deze Italiaan bij wie onze eigen Louis Andriessen in de vroege jaren zestig studeerde.

Berio was in de jaren vijftig getrouwd met de Amerikaanse zangeres Cathy Berberian. Daardoor verbleef hij als hij de kans kreeg in de jaren zestig veel als docent aan Amerikaanse muziekinstituten. Hij gaf les aan het Mills College in Oakland, California, toen hij in 1963 van een Frans Radiostation de opdracht kreeg voor het stuk dat ‘Laborintus II’ zou gaan heten. Twee jaar later was het werk af.

Als je al die dingen weet, hoor je dat ook terug in deze kenmerkende ‘No-Story opera’. Het stuk past feilloos in de hectiek van de ‘sixties’ – loopt er zelfs iets op vooruit, omdat het meeste typische jaren zestig werk in de tweede helft van dat decennium gemaakt werd. Je hoort de botsende generaties – koor, ensemble en vertelstem die langs elkaar schuren. Je hoort de protestcultuur – Mike Patton met megafoon. Je hoort de opkomst van de free-jazz – dirigent Georges – Elie Octors verlaat zelfs demonstratief het podium, zodat de ritmesectie en blazers van zijn Ictus Ensemble een paar minuten ongestoord ‘vrij’ kunnen improviseren.

‘Laborintus II’ is zoals reeds gezegd een stuk zonder ‘verhaallijn’. Dat geld ook voor de muziek. Het is een stapeling van ideeën, schijnbaar achteloos en zonder systeem. Maar bij een serieuze componist is nooit iets ‘zomaar’. Het moet ‘werken’ en in dit geval werkt het.

Mike Patton

Berio schijnt te hebben aangegeven dat de uitvoerders zelf mochten bepalen hoe ze ‘Laborintus II’ zouden presenteren: als hoorspel, als muziektheateropvoering, als concert. Het is allemaal gedaan in het verleden, maar deze Holland Festival uitvoering is duidelijk een ‘concert’. Geen twijfel mogelijk. Een concert voor Ictus Ensemble, Nederlands Kamerkoor, drie vrouwelijke vocale solisten en Mike Patton als verteller. En dat doet hij goed. Zwart overhemd, zwarte jeans. Haar strak achterover gekamd. Zittend op een kruk aan de podiumrand, opzijn van de dirigent. Lessenaar met teksten voor zich; tafeltje met megafoon naast zich. Hij woonde een groot deel van de jaren negentig in Italië en spreekt goed Italiaans.

De teksten die hij leest vormen het addertje onder het gras, maar daarvoor moet je natuurlijk Italiaans verstaan of je anderszins op de hoogte gesteld hebben van de achtergronden van het stuk. Luciano Berio kreeg destijds, begin jaren zestig, de opdracht een stuk te schrijven ter gelegenheid van de zevenhonderdste geboortedag van Dante, die in 1965 gevierd zou worden. Berio schakelde voor het libretto een bevriende dichter en Dante-kenner  Eduardo Sanguineti in. En die gebruikte nogal wat teksten uit Dantes Divina Comedia – de Goddelijke Komedie – waarin hij de graaierigheid en hebzucht van de toenmalige paus Bonifacius VIII aan de kaak stelt. Actueel tijdens de welvaartsexplosie van de jaren zestig, maar ook in het licht van de recente kredietcrisis.

Na de pauze improviseert Patton met de ICP-musici Han Bennink, Mary Oliver, Ab Baars en Michael Moore, aangevuld met Guus Jansen aan de vleugel. Bang dat de Amerikaanse rockzanger zich door deze improreuzen zal laten intimideren, hoef je niet te zijn. Patton maakte zijn kilometers immers reeds decennialang bij tal van groepen met John Zorn – ondermeer Naked City waarmee hij in 2003 nota bene nog tijdens het Holland Festival in Carré stond.

Han Bennink

Qua klank sluit de improsessie goed aan bij het stuk van Berio. Bennink blijft gewoon Bennink en de doorgaans als strenge avantgarde-ouderlingen spelende rietblazers Baars en Moore blijken zozeer door het mediterrane Berio-virus gegrepen, dat ze voor hun doen ongekend frivool spelen. Patton heeft zoals gezegd genoeg ego om zich niet weg te laten spelen. Hij heeft een tafel voor elektronica – effect- en sample-apparatuur – voor zich een stembanden om een flinke keel op te zetten. Héél even, in het eerste kwartier, lijkt hij zich iets te veel op te willen dringen, maar al snel weet hij zijn plek binnen het collectief  te vinden. En dat is mooi.

Tenslotte is er als derde programma-onderdeel nog DJ Florintintin aangekondigd, die muziek draait bij Italiaanse jaren zestig films – een poging tot hippe afterparty in berio-stijl. Het komt neer op fraaie Italiaanse vrouwenbillen in bleke celluloidkleuren, waarbij men een drankje nuttigt en babbelt. Berio hield van vrouwenbillen, zo wil de overlevering. En hij was ook niet vies van een trendy party, zo nu en dan. Dus ook deze afsluiting was conceptueel honderd procent verantwoord.

Het concert wordt zaterdag 26 juni door de VPRO uitgezonden op Radio 6 en is daar later ook online nog terug te beluisteren.

Pukkelpop is een uit de kluiten gewassen doctoraatsthesis waard.

Is Pukkelpop een neerslag van de jongerencultuur anno 2009? Levert het ons de blauwdruk op van de jongere en eeuwig-jongere van vandaag? Meest opvallende vaststelling: eigenheid is nog steeds een heikel punt bij de jeugd. Vestimentair zijn de regels duidelijk, of men is in het bezit van een bruin lijf en presteert het om een dag lang halfnaakt rond te hossen of men is zich bewust van zijn minder goddelijke torso en men draagt een t-shirt waarmee men zijn eigenheid (de perfecte one-liner) denkt te onderstrepen. Noteer alle spreuken die u las in een boek en u hebt morgen een degelijke pocket op de markt. Wie belt Douglas Coupland? De zomer van 2009 was de zomer van ‘Bonkers’. Nog een vaststelling: de jeugd is in weerwil van grootse onderzoeken met weinig tevreden. Geeft ze een beat, meneer en ze dansen als jonge wolven de nacht door. Dansen op de vuilnisbelt.

En dan nu de vierhonderd meter sprint, een sprint met hordes, een occasionele regenbui en een stofwolk.

Donderdag 20 augustus

Ellenlange wachtrijen en een lamentabele ticketcontrole zorgden ervoor dat uw dienaar The Juan MacLean miste. De groep is nog steeds het best bewaarde geheim op het DFA-label van James Murphy en had een eerste hoogtepunt van de dag kunnen worden. Ook de überproducer die tussen twee bedrijven in een fijn elektronicaplaatje bij elkaar pleurde Jon Hopkins misten we op een straatlengte. Pukkelpop begon voor ons met een degelijke Dizzee Rascal in de Marquee. Vreemd genoeg een tent waar je het concert beter buiten dan in kan volgen. Dizzee Rascal had een deejay meegebracht die zijn geschiedenis kent en zijn set kruidde met vintage rave, acidblieps, grime en ontregelde hip hop. Rascal zelve miste zijn start niet en hield het tempo uiterst strak. Like A Rollercoaster. Bonkers is geen synoniem voor Wankers. Alvast één iemand die bevestigde.

Op het vasteland is Sub Focus een onbekende, in zijn veilige thuishaven staat de jonge Brit te boek als één van grootste beloftes in de drum&bass. Exact twintig minuten lang hielden we halt bij Sub Focus & Mc Jakes en hoorden in deze korte tijdsspanne drie Ram-releases door de speakers blazen, vreemde keuze omdat de labelmanager van Ram en de absolute Don van de drum&bass Andy C dezelfde avond nog aantrad. Het had net iets meer mogen zijn.

Opvallend aan Pukkelpop is de strikte scheiding tussen de Dancehall, de Boilerroom en de rest van het festival die twee aparte werelden lijken. Ondanks de stevige opkomst en de laaiende reacties blijft dance op het festival het heikel punt in de programmatie. Dance op Pukkelpop is techno, house, drum&bass en elektrotrash. Een nieuw geluid als dubstep wordt vakkundig weggemoffeld in de Chateau en nieuwe trends als Wonky, Funky en UKF komen helemaal niet aan bod. Ook de selectie van de namen is weinig creatief (hoofdzakelijk grote namen en erg weinig opkomend talent) en bewijst dat de programmatoren van dienst weinig kaas van het genre gegeten hebben.

Wilco had een off-day. De Parijzenaar Busy P heeft zijn verleden mee (manager van Daft Punk ), zijn toekomst (labelmanager van EdRec) en had een stapel goede platen meegebracht, maar helaas ook een ego dat vaak net iets groter leek dan de Boilerroom. Simian Mobile Disco had een degelijke live-set en heeft in alles in zich om zichzelf binnen drie jaar tot de evenknie van The Chemical Brothers te ontwikkelen. Een groep om te volgen.

Fact: van de Surprise-Act zal iedereen zich binnen een goed jaar enkel herinneren dat het toen hard begon te regenen. Van Opeth herinneren wij ons vooral dat de geruchten (intelligente metal bestaat) kloppen, dat collega (swat) nog steeds de vinger aan de pols houdt (zijn enige Pukkelpoptip: zeker checken!) en dat ze over de beste geluidsmixer van het festival beschikten. Een loepzuivere set en een energie-explosie zonder gelijke. Straf. Ronduit pijnlijk was Booka Shade of hoe twee degelijke producers zichzelf omtoveren tot een carnavalsact zonder gelijke en hun reputatie te grabbel gooien.

Niet allen de muzikant heeft talent nodig, ook het publiek. Het overviel Beirut die nog steeds moet opboksen tegen het succes van zijn onverwachte hitsingle. De Marquee was te groot voor deze jongen die meer applaus en respect verdiende.

Alles wat u hoorde of las over Faith No More klopte.
Maar zou u op familieweekend willen met Mike Patton?

Vrijdag 21 augustus

Sympathie hebben voor iemand helpt. Uitzonderlijk was de set van Paul Kalkbrenner niet, maar het bescheiden succes dat de man na jaren in de luwte dit jaar te beurt viel wensen we hem van harte toe. Kalkbrenner die zijn gouden plaat voor ‘Sky&Sand’ in de lucht hield was vreemd genoeg het mooiste moment aan zijn set. Hun passage in de Brusselse Recyclart zinderde nog na, maar op Pukkelpop degradeerde Buraka Som Sistema zichzelf tot de Portugese versie van Milk Inc (toegegeven, deze one-liner hebben we geleend). Hun optreden miste de subtiliteit en de degelijkheid van hun plaat. Next. Het is een vaststelling dat heel wat groepen moeite hebben om hun eigenheid naar een groot festival te vertalen en – wie weet vaak tegen beter weten in – kiezen voor de gemakkelijkheidsoplossing. Ook het Duitse elektrotrash collectief Alter Ego trok alle registers open en reed zichzelf in de vernieling. Alleen was dat hier misschien net de bedoeling.

Gooiden opnieuw (en opnieuw) hoge ogen: Madensuyu. Het duo verdiende een betere plaats dan de krappe Wablief?! tent (de Marquee is op hun maat gesneden), maar laat rock-’n-roll klinken zoals wij het graag hebben: loeihard, intens, hoekig, met respect voor de stilte en bezwerend. Madensuyu was wat ons betreft één van de topacts van deze Pukkelpopeditie. We zijn fan voor het leven.

De Wablief?! bleek conceptueel dit jaar nog meer dan anders de plaats waar alle Belgische bands naar verbannen werden. Weggemoffeld als iets om zich voor te schamen.

We pikten een flard The Jezus Lizard mee en kregen heimwee. De geur van oude Mind The Gaps en 1992 kleurden een waas voor onze ogen.

Onderweg naar de Club vijftien minuten van The Ting Tings meegepikt. Eén single is niet genoeg om de vierkante meters op het hoofdpodium te vullen. Geef het duo nog drie jaar en een stevige band als rugdekking en wie weet komt het ooit nog goed.

Vier jaar terug zagen we Patrick Wolf voor het eerst solo aan het werk op het Domino-festival in de AB. Een concert dat voor eeuwig in ons geheugen gegrift staat. Op Pukkelpop, zijn derde passage op het festival, had hij een groep meegebracht. Het gedroomde excuus voor Wolf – de bastaardneef van Antony And The Johnsons – om een bombastische set, bij momenten over the top af te leveren. Een duet met Florence & The Machine dringt zich op. Een hoogtepunt, dat werd verlengd door de vurige set die Health neerzette in een afgeladen Chateau. Zelden heeft het huwelijk van de ontregelde noise van Black Dice en shoegazing zo overtuigend geklonken als hier. De Amerikaanse band heeft in het verleden live vaak de bal misgeslaan maar hun passage op Pukkelpop was een enkel ticket naar de hel en het vagevuur. Brandend. Smeulend. Ja, het ging hard in Hasselt.

U bent voor Fever Ray of niet. Wij vonden de plaat en de set van Karin Dreijer Andersson teveel een one-trick pony om lang te boeien. Het was de vierde keer in goed een jaar dat we Squarepusher aan het werk zagen en het was de minste keer, enkel en alleen omdat het geluid ondermaats was. Helaas, want Jenkinson had hier eigenlijk horen te schitteren.

‘dEUS does not exist’ (Sugarcubes)

En toen was het tijd voor de absolute headliner van Pukkelpop 2009: Kraftwerk. De Duitse peetvaders gaven een uitmuntend optreden dat alle verwachtingen inloste. ‘Duitse Degelijkheid’ is wat verwacht werd en wat we kregen. Opener ‘Man Machine’ zette meteen de toon: een feilloze klank, geen flitsende visuals maar wel trage videobeelden (zijn we, kinderen van het MTV-tijdperk, hier nog aan gewoon?) en oude typografie. Kraftwerk trotseert de tand des tijds en liet zich niet verleidden tot een hippe, dansbare set, maar gaf een mooi overzicht van hun muzikale carrière. Het was ook de eerste groep op Pukkelpop die de harde festivalwetten (snelheid, de nood om snel te scoren) wist te omzeilen. Met Kraftwerk bracht Pukkelpop een stuk geschiedenis naar de weide. Waardig, integer en innemend.

Zaterdag 22 augustus

De spek met eieren van ons ontbijt lagen op onze maag, maar voor de rest hoort u ons niet klagen… Iemand Katinka Polderman gezien? Wij ook niet. Het pleit niet voor ons, maar om de dag goed in te zetten hebben we het Nederlandse drum & basscollectief Noisia gecheckt. Hun mixcompilatie op het Britse Fabriclabel was één smeulende brok dolgedraaide drum&bass en hun set op Pukkelpop was dat ook. Noisia werd opgevolgd door Don Rimini, een Parijzenaar met zijn roots in de hip hop die – eindelijk – met kennis van de geschiedenis een degelijke set afleverde. Helaas, hebben we enkel het begin meegenomen omdat we op weg waren naar Hudson Mohawke. De nieuwste signing op het Warplabel leverde een degelijke debuut af waarop hij flirt met avantgarde elektronica, hip hop en smashed beats. De jongeling uit Glasgow – zijn gebrek aan présence wekte bij ons vooral sympathie op – werkte zich verdienstelijk door zijn set, maar mist nog wat maturiteit om echt te overtuigen. Of hij echt de troonopvolger van Prefuse73 is valt nog af te wachten. Ook uit de Warpstal is Gang Gang Dance. Het vorig jaar verschenen ‘Saint Dymphna’ was één van de top tien platen van 2008, maar op Pukkelpop bleef de band ondermaats. Men slaagde er niet in om hun smeltkroes van geluiden tot één brok te kneden. Een concert dat pijnlijk de mist inging. Dat we hierdoor Deerhunter misten maakte het eigenlijk alleen maar meer pijnlijk. Steve Aoki staat bij ons te boek als de ontdekker van Bloc Party en de man die de meest lamentabele deejayset sinds jaren op zijn naam heeft staan.

Weinig elektronica dit jaar op Pukkelpop. Hudson Mohawke, Jon Hopkins en Fennesz waren zowat de enige drie die de dienst mochten uitmaken. We hadden eerlijkheidshalve wat te doen met de Fennesz. De ongekroonde koning van de glitchelektronica stond in de vooravond in de Chateau geprogrammeerd. Vooral de omstandigheden, bezoekers die in en uit liepen, een beperkte geluidskwaliteit, deden hem de das om. Fennesz zijn muziek is te gelaagd en en te fragiel om een festival als dit te overleven en het valt te betwijfelen of men op die manier veel toevallige passanten kan overtuigen.

De bio van Florence & The Machine leest als het perfecte promoplaatje (nachtkoning versiert haast toevallig een platencontract en overtuigt Simian Mobile Disco om de productie op zich te nemen). Toch wist Florence & The Machine de hoge verwachtingen (de nieuwe Kate Bush) in te lossen. Muzikaal scoorde Florence en haar groep hoge toppen, wist ze het publiek te charmeren (zelf was ze ook erg onder de indruk van de grote opkomst en respons) en bewees ze vooral dat ze de hype zal overleven. Een toekomstige kandidate voor het hoofdpodium.

Het was kiezen tussen de kroonprins van de minimal house Luciano (met een live-orkest werd ons verteld) en oudgediende Kevin Martin van The Bug. We gokten, ondanks wat reserves, voor de laatste en kozen goed. Martin leverde een verschroeidende set af vol stomende beats, ragga, dubstep en wist de geluidsbalans goed in evenwicht te houden (wat vaak zijn probleem is). Ook de mc van dienst scoorde hoge toppen.

Meteen ook het laatste optreden dat we zagen. Onze plannen om later Magnetic Man, Tortoise en Ellen Allien en Moderat te gaan bekijken lieten we varen toen we wat goed tegen het lijf liepen. Ook dat is Pukkelpop.

Funshopping of Runshopping, onze benen willen nog net mee. We zijn dankbaar, moe en tevreden.

(c) Gonzo (circus) – Maarten Timmermans

Alles wat zij te bieden hadden, viel van My Bloody Valentine helaas niet te zeggen- saai, rommelig en met een affreus geluid dat nog eens veel te luid door de speakers jaagde. Daarenboven de welbekende apathische podiumprésence die heden ten dage eerder zielig dan cool overkomt- niemand buiten de onvermijdelijke die-hards die erop zat te wachten. En toen ze ook nog eens afsloten met het traditionele kwartier van oorverdovende noise werden ze gewoon onuitstaanbaar- wat voor statement kan dàt nog maken, in het post Sunn-tijdperk? Ik zal ze mijden op een toekomstige affiche.

(dv, ks, mt)

Wilco had alvast z’n publiek niet mee, de Marquee was nauwelijks voor de helft gevuld. Daarmee was het comfortabel genieten van de virtuoze uitvoeringen van helaas niet altijd even meeslepende songs. Wilco is op z’n best wanneer ze hun klassepop vol weerhaken kunnen steken, en tot de vorige plaat hadden ze materiaal genoeg om een heel concert lang te boeien. Helaas zijn er nu ook de nummers van een vrij zwak nieuw album die verplicht de revue passeren, wat al eens leidde tot dipjes in het -daarmee veel te lange- concert. Jeff Tweedy blijft de aimabelste mopperpot van het Westelijk halfrond, al had hij zichtbaar een wrang gevoel bij het klapvee dat hij moest entertainen. Niettemin: een middelmatige Wilco blijft nog altijd de moeite, en Spiders bleef een voorspelbare, doch effectief trance-inducerende finale.

Het is een schande dat het Sterrebeekse The Sedan Vault in de Wablief-tent moest optreden. Dit podium staat fout verstopt tussen de dreunende dancebeats van de Dance Hall en Boiler Room en waren tijdens de stillere momenten van de band een luide dood voor de sferische soundscapes. De hevigere momenten echter, klopte The Sedan Vault als de ruige hartslag van de Belgische emoscene.

En dan was het moment aangebroken van de verlossende stortbui, en ook van de veel gehypte surprise-act. Ondanks ontkenningen in de pers was dat wel degelijk Them Crooked Vultures. De hobbygroep van Dave Grohl, Josh Homme en John Paul Jones. Terwijl de regen hard neer kwam mochten deze heren hun vrijetijdsbesteding aan het publiek komen voorstellen. Zo klonk het dan ook. In tegenstelling tot een overvolle Marquee werden wij hier niet echt wild van. Maar wel fijn dat de jongens een hobby hebben. Houdt ze van de straat.

Op dan maar naar de New Yorkers van Grizzly Bear. Met hun nieuwe, Veckatimest, leverden ze een klein meesterwerk af. Een plaat vol harmonieuze, aan de Beach Boys refererende, samenzang en rare geluidjes. Een sound die ze ook probeerden te vertalen naar het podium van de Club op Pukkelpop. Daarin slaagden ze vlotjes, hoewel wij ze liever eens in een echte club willen zien spelen. Ondanks het feit dat hun radiohitje ‘Two Weeks’ werkelijk platgespeeld wordt, klonk het hier nog fris van de lever.

Op naar Faith No More. Jeugdhelden die we in tegenstelling tot The Offspring wel nog eens aan het werk willen zien.

Maar eerst nog een pitstop bij Ladyhawke. Waar La Roux schaamtelijk in mislukt, triomfeert deze Nieuw-Zeelandse. Je proeft dat deze singer-songwriter haar roots heeft in het indiemilieu en schuwt de luide rock alleszins niet. Zelfs niet als die gehuld is in een bont jaren ’80 kleurtje dat de Club felblauw kleurt. Haar set werd heerlijk afgerond met haar drie singles, waaronder de killertrack ‘Paris Is Burning’, waarmee Ladyhawke rotsvast bewijst waarom zij een felbegeerde laatste plaats in de Club kreeg.

(dv, ks, mt)